Belirsizliğin İçinden Geçen Türkiye!

Bir ülkenin kaderini belirleyen şey sadece sahip olduğu kaynaklar değil, o kaynakları ne kadar rasyonel, öngörülebilir ve liyakatle yönetebildiğidir. Bugün Türkiye’nin yaşadığı tabloya bakıldığında, "yönetilememe" sendromunun kronikleştiği bir yapı göze çarpıyor. Uzmanlara göre, kurumların devre dışı kaldığı, kararların günlük reflekslerle alındığı bir ortamda, Türkiye’nin en büyük eksikliği; akılcı bir yönetim iradesinin ve bu iradeyi denetleyecek kurumsal bir güvenin yokluğu.

​Peki kurumlar neden işlevsiz?

Türkiye’nin son yıllardaki fotoğrafı, liyakatin yerini sadakatin aldığı bir "karar alma krizi"ni işaret ediyor. Liyakatten kopan sistemde, en kritik görevlere yetkinlik yerine yakınlık kriteriyle atanan kadrolar, ülkenin kronikleşmiş sorunlarını çözmekten ziyade, mevcut durumu idare etmeye odaklanıyor. Bu durum, eğitimden ekonomiye kadar her alanda "yönetim boşluğu" yaratıyor. Eğitim sistemi, geleceğin dünyasına uyum sağlayacak bireyler yetiştirmek yerine günü kurtaran müfredatlarla boğuşurken; ekonomi, verimlilik ve inovasyondan kopuk, sadece döviz kurlarına ve anlık hamlelere endeksli bir labirente sıkışmış durumda.

​Yatırımcının da, vatandaşın da en büyük şikayeti olan "öngörülemezlik", hukukun üstünlüğü ilkesinin aşınmasıyla doğrudan bağlantılı. Hukuki altyapının güçsüz olduğu bir iklimde, sadece sermaye değil, nitelikli insan kaynağı da dışarıya kaçıyor. Bir ülkeyi yönetilemez kılan en büyük faktör, yasaların herkese eşit uygulanacağına dair inancın yitirilmesidir. Toplumsal kutuplaşma da bu boşluğu doldurarak, ülkenin enerjisini kalkınma yerine kendi içine dönük kısır tartışmalara hapsetmesine neden oluyor.

​Türkiye, yüksek katma değerli bir üretim modeline geçemediği her gün, orta gelir tuzağının daha da derinlerine batıyor. İthalata bağımlı bir ekonomi, şeffaf olmayan kamu ihaleleri ve kurumlar arası koordinasyonsuzluk, aslında bir "yönetim beceriksizliği" portresi çiziyor.

​Türkiye, potansiyeli yüksek bir ülke olmasına rağmen, "yönetimsel bir irade ve vizyon yorgunluğu" yaşıyor. Sorunların çözümü için sadece teknik formüller değil, en tepeden en aşağıya kadar liyakati merkeze alan, hukukla sınırlandırılmış ve toplumsal uzlaşıyı temel alan radikal bir yönetim reformu şart görünüyor. Aksi takdirde, her yeni gün bir öncekinin benzeri olmaya devam edecek ve ülke sorunların altında ezilen bir "yönetim krizi" içinde savrulmayı sürdürecektir.